De afloop van het oogstseizoen is altijd een moment om terug te kijken. Weliswaar moet sluitkool nog verkocht worden en moet het grootste deel van de spruiten nog geoogst worden maar toch is er wel een lijn te trekken uit het (af)lopende seizoen. De risico’s nemen toe is de belangrijkste lijn.
Risico’s zijn er in de teelt en die zijn van alle tijden. Weer, arbeid, ziektes, plagen de afgelopen honderden jaren zijn de vollegrondsgroentetelers eigen geworden met deze risico’s. En ze hebben een modus gevonden om met deze risico’s om te gaan. Maar de risico’s zijn dit jaar groter geworden.
Beschikbaar
Het weer wordt onvoorspelbaarder. De druk van insecten en schimmels neemt toe onder invloed van extremer weer. En het beschikbare gereedschap wordt sneller uit handen genomen dan door innovatie kan worden bijgehouden. Met als gevolg dat een teelt wordt gestart waarbij niet of nauwelijks middelen beschikbaar zijn om plagen te bestrijden en de nieuwe technieken voor plaagbeheersing nog niet eens als prototype beschikbaar zijn.
Bedrijfseconomie
Puur bedrijfseconomisch geanalyseerd is het feitelijk onverantwoord om een teelt te starten waarbij geen gereedschap beschikbaar is om ziekten en plagen te bestrijden. Het succes van de teelt hangt te veel af van het geluk dat de insectendruk niet te hoog is en het klimaat dusdanig gunstig is dat de schimmels niet vermeerderen. De risico’s zijn groot en worden niet gedekt met een risico-opslag in de verkoopprijs. Dat zou de analyse van een bedrijfseconoom zijn.
Vakmanschap
De teler die besluit om toch te telen gaat bewust het risico aan en maakt waarschijnlijk de inschatting dat zijn vakmanschap goed genoeg is om de teelt wel tot een goed eind te brengen. Dat vertrouwen in het vakmanschap is een stevige basis voor de vollegrondsgroentebedrijven maar het hiaat tussen vertrouwen in vakmanschap en de bedrijfseconomische analyse wordt steeds groter. Zo groot dat op een zeker moment een conclusie zou moeten worden getrokken om niet te telen. En daar zijn we dichtbij.
Bedrijfseconomisch is het eigenlijk onverantwoord om vollegrondsgroente te telen
Bedrijfseconomisch is het onverantwoord om vollegrondsgroente te telen is een zorgelijke constatering. Met grote consequenties. Geen telers, geen regionaal geproduceerde groente, geen gezonde maaltijd ingrediënten en stoppen met duurzaamheidsinspanningen. De maatschappelijke gevolgen zijn onvoorspelbaar. Bewustwording bij telers maar vooral bij ketenpartners en maatschappij is noodzakelijk om de toekomst van de vollegrondsgroentesector veilig te stellen. De vollegrondsgroentetelers zijn niet bang, dat hebben ze afdoende bewezen. Maar de randvoorwaarden moeten wel duidelijk zijn. Anders gaat bedrijfseconomie het vakmanschap overrulen. In dat geval gaan we door de achterdeur naar buiten.