Samenhang in het spruiten-collectief

“We zien schade en we noemen het koolmotschade maar eigenlijk zijn we daar niet zeker van, het kan ook schade van koolgalmug zijn.” Een opmerking tijdens de kennismiddag en avond van de spruitentelers afgelopen maart. De bijeenkomst is onderdeel van de jaarlijkse kennisagenda van de spruitensector die bestaat uit veldbijeenkomsten, schuurbijeenkomsten en de kennisbijeenkomst in Zuid-Beijerland. Op de kennisbijeenkomst geven de specialisten van toeleveranciers Agrifirm, FarmPlus en Van Iperen uitleg over resultaten van het onderzoek op het spruitenplatform. En de specialisten vertalen de onderzoeken naar een advies voor toepassing in de teelt van 2025. 

Gezamenlijk koolonderzoek

De opmerking over de mogelijke schade van de koolgalmug was een reactie van de prestentatie van Ingrid Commandeur van Vertify die inging op onderzoeken in andere koolgewassen binnen het brede onderzoeksprogramma Volhoudbare Duurzame Koolteelt (VDK). In de teelt van broccoli is koolgalmug het meest schadelijke insecten. De insecten beheers- en bestrijdingsmaatregelen in de broccoli zijn volledig gericht op de koolgalmug. De focus van de broccolitelers is dan ook voor het grootste deel op een toekomstbestendige beheersing van de koolgalmugschade. Het onderzoeksprogramma VDK biedt een efficiënte mogelijkheid om ervaring uit het ene koolgewassen te plaatsen in het andere koolgewas. 

Monitoring

Belangrijke richting in koolgalmugbeheersing is monitoring en het uitvoeren van een gerichte bestrijding. De keuzes voor bestrijding en beheersmaatregelen is beperkt en de actuele middelen zijn vooral ‘raak’ middelen. Een juiste signalering is dan ook van groot belang. Signalering met feromoonvallen is inmiddels gemeengoed maar dit systeem is afhankelijk van een visuele beoordeling met een binocolair door een insectendeskundige. De behoefte om de vangsten digitaal te monitoren en de analyse door een computer te laten doen is groot omdat alleen dan de echte ‘real time’ beoordeling van de aanwezigheid van koolgalmuggen kan worden aangetoond. 

Een systeem dat in de spruitenteelt wellicht ook zou kunnen werken maar voor nu is van belang om te weten of koolgalmuggen wel of niet in de spruiten een probleem vormen. De discussie leverde op dat in 2025 op meerdere plekken in spruiten signalering wordt gedaan met feromoonvallen op koolgalmug. Deze signalering zal inzicht geven in de al dan niet aanwezigheid van koolgalmug en de mate van druk. 

Puzzel

De spruitenteelt kent een grote druk van insecten. Kool wittevlieg, trips, koolmot en melige koolluis komen in grote getalen voor en de beheers- en bestrijdingsschema’s zijn ingewikkeld. Daarnaast zijn de schema’s niet in alle varianten en combinaties even effectief. Dat levert ieder jaar weer een uitgebreid schema aan onderzoeksobjecten op. En de beschikbaarheid van de middelen is beperkt en wordt alleen maar minder. Tijdens de bijeenkomst bleek dat de toekomst van de insectenbeheersing rust op kennis en monitoring in combinatie met contactmiddelen. Dat is een ingewikkelde puzzel.

Masterscriptie

De bijeenkomst liet ook zien dat jonge mensen interesse tonen voor de spruitenteelt. Afgelopen jaar hebben een viertal WUR studenten van de richting agrotechniek onderzoek gedaan naar mogelijkheden om insecten te beheersen door een analyse van het totale teeltsysteem. Een interessante exercitie omdat het systeem van de spruitenteelt door een wetenschappelijke bril wordt beoordeeld. Het resultaat is dat een van deze studenten, Anne Corine Visser haar masterscriptie gaat schrijven over mechanische bestrijding van insecten. Visser toonde tijdens een presentatie zicht stevig verdiept te hebben in de spruitenteelt. Ze is dan ook met open armen ontvangen door de spruitentelers.

De perspectieven voor de afzet van spruiten zijn goed maar de mogelijkheden om spruiten van goede kwaliteit te telen zijn zorgelijk. De noodzaak om gezamenlijk onderzoek te doen en om na te denken over het gehele teeltsysteem wordt herkend door de spruitentelers. De samenhang in het spruiten-collectief maakt dat de beperkingen voor de komende jaren als uitdaging wordt opgepakt.