![](https://vandegrond.net/wp-content/uploads/2023/01/UNADJUSTEDNONRAW_thumb_6255.jpg)
Het topsectorprogramma ‘duurzame teelt van bladgewassen en selderij’ is bezig met het derde jaar. op de bladgewassendag eind september liet Ingrid Commandeur van Vertify zien welke resultaten er zijn behaald. In de presentie bleek vooral dat de basis van het programma nog steeds van waarde is. Het idee dat ten grondslag ligt aan het onderzoeksprogramma is het ontwikkelen van bouwstenen die gebruikt kunnen worden om een nieuwe duurzaam teelsysteem te beschrijven. En te toetsen. Het vierde jaar van het programma staat in het teken van het toetsen van teeltsystemen. Dat betekent het samenvoegen van de verschillende onderdelen.
In het onderzoeksprogramma wordt onderzoek gedaan binnen vier thema’s
Weerbare rassen
Hoe houden rassen zich in een teelt die gericht is op zelf herstellend vermogen en gebruik maken van al dan niet gestimuleerde weerbaarheid. Zijn er rasverschillen als de plant zich zelf moet verweren. In het teeltsysteem naar de toekomst zal de basis van een optimale productie liggen in weerbaarheid vanuit de plant, de bodem en de uitgangspositie. Rasverschillen in zo’n teeltsysteem is interessant.
Inzet biostimulanten
In de toekomstvisie van het ministerie van landbouw wordt gesproken over weerbare planten en weerbare teeltsystemen. Om deze weerbaarheid te realiseren is het toepassen van biostimulanten en/of plantversterkers mogelijk effectief. Dit onderzoeksprogramma biedt bij uitstek de mogelijkheden om de werking van deze middelen te toetsen
Waarschuwingsmodellen
Er zijn in het verleden diverse waarschuwingsmodellen ontwikkeld. Deze zijn weliswaar getoetst in de praktijk maar nooit echt een standaard geworden in de plaagbeheersing. Een belangrijke reden is de beperkte mate van informatie. Met huidige meetmethoden en snelle communicatie van de gegevens kunnen de waarschuwingssystemen wellicht van een update worden voorzien. Met een dynamisch waarschuwingssysteem dat gekoppeld wordt aan sensoren in de teelt ontstaan er nieuwe mogelijkheden om te voorspellen en om te reageren. De inzet van sensoren voor het meten van gewasactiviteit staat in de kinderschoenen. Er zijn systemen die op basis van groeimodellen en metingen een bemestingsbehoefte kunnen aangeven. Het zou in die denklijn ook mogelijk moeten zijn om sensoren die de vitaliteit van het gewas te kunnen monitoren. Deze inzet van beschikbare sensortechieken zijn ook onderdeel van het onderzoeksprogramma
Systeem aanpak
En deze losstaande elementen vormen in gezamenlijkheid een nieuwe systeembenadering. De aanzet tot een systeembenadering is het resultaat van het gehele programma over vier jaar.
Naast de onderzoeksthema’s zijn inmiddels diverse partijen aangehaakt met ideen en mogelijke oplossingen. Tijdens de open dag lieten Incotec en Agricult mogelijkheden zien die aansluiten bij de ambitie van het project.
Zaadversterking
Rob Pronk van Incotec ging in op de mogelijkheden die er zijn om de kiemkracht van het zaad te versterken met bijvoorbeeld priming van het zaad en het beschermen van het zaad tegen schadelijke organismen. John Houben van plantenkwekerij Scheurs gaf een mooie aanvulling waarin hij vertelde dat in de slaopkweek bij Schreurs vanaf dit jaar een trichoderma schimml wordt toegevoegd aan de perskluiten. Schreurs is hiervoor een samenwerking met Koppert aaangegaan en maakt gebruik van het middel Trianum dat een beschermende werking heeft tegen schimmels en bodemziektes. Dat bewijst dat er interessante perspectieven zijn voor zaadbehandeling echter bleek ook dat de contacten tussen Incotec als zaadverbeteraar en de telerspraktijk toe is aan intensiever contact om te weten wat teelt technische wensen zijn en om inzicht te krijgen in de mogelijkheden.
Spuittechniek
![](https://a3de26073c.clvaw-cdnwnd.com/acbe57a7778215ec6d7fce13cbbc6f70/200000741-f006cf006e/UNADJUSTEDNONRAW_thumb_625a.jpg?ph=a3de26073c)
Een constatering in de uitvoering van het project is dat ‘groene’ middelen een aangepaste manier van toepassing nodig hebben. Immers veelal is er sprake van contactmiddelen en dat kan slecht worden verspreid met de bekende techniek waarin spuitmiddel van boven wordt gespoten. Afgelopen jaar hebben een aantal objecten in onderzoek gelegen waarbij de Loofdoes van Agricult is ingezet. Deze loofdoes zorgt in een afgedekte omgeving voor een werveling met fijne druppels. Daarmee wordt de spuitvloeistof zowel boven. onder als in het gewas gebracht. Door de afscherming is de werkbreedte beperkt. De techniek is interessant en leidt tot nadenken over spuittechniek. De resultaten in de proeven zijn in de loop van het najaar bekend.
Brainstorm
Nadenken geldt niet alleen voor de spuittechniek. In het vierde en laatste jaar van het onderzoeksprogramma wordt onderzocht hoe de diverse onderdelen kunnen worden opgezet tot een vernieuwd teeltsysteem. Dat vraagt uiteraard inzicht in de resultaten van de proeven maar ook creativiteit om de onderdelen voor en nieuwe teeltsysteem in elkaar te zetten. Daarbij is zowel teeltgerichte kennis als technisch knowhow noodzakelijk. Om invulling te geven aan een nieuwe teeltsysteem wordt in november een bijeenkomst georganiseerd. Daarvoor is inmiddels een interessante locatie gevonden. Iedereen die de creativiteit heeft om mee te denken kan zich melden via Brainstorm@bladycol.nl
PPS Duurzame gewasbescherming van bladgewassen
Dit project ontvangt financiële steun van de Topsector Tuinbouw & Uitgangsmaterialen (LNV). Binnen de Topsector werken Het bladgewassen collectief Bladycol, de knolselderijtelersvereniging Nederland, GroentenFruit Huis, Vollegrondsgroente.net, Hessing supervers, Koninklijke Vezet, Heemskerk fresh and easy, Plantenkwekerij A. Schreurs, Beekenkamp Plants, Onderzoekscentrum Vertify en het ministerie van LNV samen aan innovaties op het gebied van duurzame productie van gezond en veilig voedsel en de ontwikkeling van een gezonde, groene leefomgeving.